A+ R A-
26 September 2017

Thursday, 14 September 2017 11:36

Το μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού στην Ανώγυρα

Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού βρίσκεται 1 χιλιόμετρο νότια του χωριού στο χώρο ενός υστερορωμαικού πρωτοβυζαντινού συνοικισμού που αναφέρεται στις Πράξεις των Αποστόλων σαν «Χώρα Ανωγύρων» και ο οποίος ακόμα δεν έχει ερευνηθεί αρχαιολογικά.

 

Η εκκλησία του Σταυρού είναι κτισμένη στο ανατολικό τμήμα μιας τρίκλιτης βασιλικής ίσως παλαιοχριστιανικής. Στους μέσους βυζαντινούς χρόνους κτίστηκε άλλη τρίκλιτη καμαροσκέπαστη βασιλική η οποία σώζεται σε αρκετό ύψος.

 

Τον 14ο αιώνα κτίστηκε η σημερινή εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο τύπο του μονόκλιτου ναού με τρούλο. Η εκκλησία αυτή διασώζει ορισμένα απομεινάρια τοιχογραφιών που μπορούν να χρονολογηθούν τον 15ο αιώνα και μπορούν να ενταχθούν στην Παλαιολόγια ζωγραφική.

 

Είναι πολύ πιθανόν να είναι έργα ζωγράφων που ήρθαν από τον Μυστρά μαζί με την Ελένη Παλαιολογίνα στην Κύπρο η έργο ζωγράφων από την Κωνσταντινούπολη που κατέληξαν στην Κύπρο μετά την Άλωση της Πόλης από τους Τούρκους ( 29 Μαΐου 1453 ).

 

Αρχικά ολόκληρη η εκκλησία ήταν διακοσμημένη με τοιχογραφίες. Σήμερα όμως μόνο τμήματα αυτών των τοιχογραφιών σώζονται. Στην αψίδα διασώζονται τμήματα των συλλειτουργούντων ιεραρχών ενώ στην ανατολική καμάρα, στο ιερό βήμα, διασώζονται οι μόνες καλά διατηρημένες σκηνές από την Ανάληψη και την Πεντηκοστή.

 

Στα σφαιρικά τρίγωνα του τρούλου σώζονται επίσης σε καλή κατάσταση τμήματα από τους Ευαγγελιστές. Ελάχιστα λείψανα τοιχογραφιών από τη Κοίμηση της Θεοτόκου και του Αρχαγγέλου Μιχαήλ σώζονται στο τύμπανο του κεντρικού τυφλού τόξου και δυτικά της νότιας εισόδου. Επίσης σώζονται σκηνές από το μαρτύριο του Αγίου Γεωργίου και στον βόρειο τοίχο σώζονται τα πορτραίτα του ζεύγους δωρητών.

 

Σε πολύ μεταγενέστερους χρόνους γύρω από την εκκλησιά, κυρίως στη νότια πλευρά, προστεθήκαν στα ερείπια των εκκλησιών τοίχοι για την δημιουργία δωματίων για τις ανάγκες μοναχών που εγκαταστάθηκαν εκεί.

 

Η αρχαιολογική έρευνα που άρχισε σίγουρα θα φέρει στο φως νέα στοιχεία γι’ αυτό το αξιόλογο μοναστηριακό συγκρότημα και θα γίνει ένας από τους πιο σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους της Κύπρου.

 

πηγή: Κοινοτικό Συμβούλιο Ανώγυρας

 

Read 490 times Last modified on Thursday, 14 September 2017 11:52