A+ R A-
16 November 2018

Thursday, 06 September 2018 13:16

Οι σοβαρές παραλείψεις για τα Ψηλά Κτήρια της Λεμεσού

Μια Λεμεσιανή δικηγόρος εξηγεί ότι το πρόβλημα σε σχέση με τα ψηλά κτήρια είναι ότι παραβιάζουμε ως κράτος τις πρόνοιες της Ευρωπαϊκής οδηγίας 2001/42/ΕΚ καθώς και του εναρμονιστικού κυπριακού νόμου 2005 (102 (I)/ 2005). Με βάση την εν λόγω Οδηγία έπρεπε ως κυπριακή πολιτεία να είχαμε εκπονήσει Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων σε σχέση με το Σχέδιο Παροχής Πολεοδομικών Κινήτρων. Συγκεκριμένα, το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως όφειλε να είχε εκπονήσει ΣΜΠΕ από το 2013 και έπειτα. Η παράλειψη αυτή είναι σε βάρος των καλώς νοουμένων συμφερόντων των Λεμεσιανών, αφού σοβαρά ζητήματα δεν μελετήθηκαν προτού χορηγηθούν οι πολεοδομικές άδειες για ψηλά κτήρια.


 

477T8291.jpg

Της Ιωάννας Σαμαρά

Δικηγόρος

 

Το Σχέδιο Παροχής Πολεοδομικών Κινήτρων για σκοπούς ανάκαμψης της αναπτυξιακής δραστηριότητας στην Κύπρο και οι διάφορες επικαιροποιήσεις του και το Σχέδιο Παροχής Κινήτρων 2016 – 2019 για οργανωμένους χώρους στάθμευσης, στηρίζονται σε Αποφάσεις του Υπουργικού Συμβουλίου και επέφεραν ριζικές αλλαγές στα Τοπικά Σχέδια των τεσσάρων μεγάλων πόλεων του νησιού.

 

Με βάση τα εν λόγω σχέδια, το πεδίο εφαρμογής των Πολεοδομικών Κινήτρων, διευρύνεται, μεταξύ άλλων και σε ιδιωτικές ιδιοκτησίες κατά μήκος σημαντικών οδικών αξόνων που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από το κέντρο των τεσσάρων πόλεων, με αποτέλεσμα αυτές οι ιδιωτικές ιδιοκτησίες να δικαιούνται αύξηση του επιτρεπόμενου συντελεστή δόμησης

 

Σύμφωνα με το Διευκρινιστικό Πλαίσιο, πολιτική για την ανέγερση των Ψηλών Κτηρίων, το οποίο δημοσιεύτηκε στις 25/05/2018 ειδικά για τη Λεμεσό, το σύνολο των ήδη χορηγηθεισών πολεοδομικών αδειών είναι 23. Μαζί με τις εκκρεμούσες αιτήσεις οι οποίες βρίσκονται στο στάδιο εξέτασης τους, συνολικά 52 αιτήσεις για Αναπτύξεις Ψηλών Κτηρίων μόνο στη Λεμεσό, ενώ η τάση για καταχώρηση αιτήσεων για Ψηλά Κτήρια είναι το «trend» των ημερών.

 

Έχοντας κατά νου ότι τα διάφορα πολεοδομικά κίνητρα έχουν ως σκοπό την ανάκαμψη της οικοδομικής βιομηχανίας, εύλογα υποθέτει κανείς ότι υπήρξε ένας διαρκής διάλογος μεταξύ των αρμόδιων αρχών του κράτους και των «developers», κατά το χρόνο εκπόνησης των Σχεδίων Παροχής Κινήτρων. Έτσι, οι κατασκευαστικές εταιρείες αντιλήφθηκαν ότι τους δίνεται μια πραγματική ευκαιρία να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη τους, πωλώντας πολυτελή διαμερίσματα με «sea view» σε εξαψήφια νούμερα, σε πολίτες τρίτων χωρών (εκτός ΕΕ). Από τα μέχρι στιγμής δεδομένα, οι περισσότεροι εξ αυτών, αγοράζουν τα διαμερίσματα όχι για να κατοικήσουν σε αυτά αλλά για να επωφεληθούν αποκτώντας το Κυπριακό Διαβατήριο και αποκομίζοντας φορολογικά και άλλα οφέλη.

 

Μήπως όμως, αυτός ο διαρκής διάλογός των κρατικών και τοπικών αρχών με τους «developers» ήταν ένας από τους λόγους που ειδικά σε σχέση με τα διάφορα Σχέδια Παροχής Κινήτρων, η Κυπριακή Πολιτεία παρέλειψε να εκπονήσει Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) παραβιάζοντας το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο;

 

Μήπως εάν είχε εκπονηθεί η σχετική μελέτη (ΣΜΠΕ) κατά το χρόνο που εκπονήθηκαν τα διάφορα Σχέδια Παροχής Κινήτρων δηλαδή από το 2013 και έπειτα, όπως εξάλλου επιβάλλετο από τη σχετική νομοθεσία, κάποιες από τις ήδη εκδοθείσες 23 άδειες για Ψηλά Κτήρια στη Λεμεσό δεν θα έπρεπε τελικά να είχαν χορηγηθεί, με αποτέλεσμα κάποιοι «developers» να έμεναν δυσαρεστημένοι;

 

 

 

Το Κυπριακό Κράτος παραβιάζει σχετική Ευρωπαϊκή Οδηγία


 

Οι πρόνοιες της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2001/42/ΕΚ, καταγράφονται με σαφήνεια. Το ίδιο σαφής είναι και ο εναρμονιστικός εσωτερικός νόμος του 2005 (102 (I)/ 2005).

 

Έτσι, για Σχέδια ή προγράμματα που εκπονούνται από την Κυβέρνηση των κρατών μελών και τα οποία καθορίζουν το πλαίσιο για μελλοντικές άδειες έργων, τα οποία μεταξύ άλλων θεμάτων αφορούν τη χωροταξία (βλ. Σχέδια Παροχής Κινήτρων), επιβάλλεται να εκπονηθεί Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) στην οποία εντοπίζονται, περιγράφονται και αξιολογούνται οι ενδεχόμενες σημαντικές επιπτώσεις που θα έχει στο περιβάλλον η εφαρμογή του σχεδίου συμπεριλαμβανομένων θεμάτων όπως ο πληθυσμός, η υγεία των ανθρώπων, η χλωρίδα και η πανίδα, το έδαφος και τα νερά, το τοπίο και η πολιτιστική κληρονομιά, συμπεριλαμβανομένης της αρχαιολογικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, καθώς και οι σχέσεις μεταξύ των πιο πάνω παραγόντων.

 

Σκοπός της Ευρωπαϊκής Οδηγίας είναι η ενσωμάτωση περιβαλλοντικών ζητημάτων στην προετοιμασία και θέσπιση Σχεδίων από τις κυβερνήσεις των κρατών μελών με σκοπό την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.

 

Με βάση το Άρθρο 4 της Ευρωπαϊκής οδηγίας η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων πραγματοποιείται κατά την εκπόνηση ενός Σχεδίου (βλ. Σχέδια Παροχής Κινήτρων) και πριν από την έγκριση του υποβάλλεται σχετική μελέτη από την αρμόδια αρχή στην Περιβαλλοντική Αρχή. Συνεπώς, κατά το στάδιο εκπόνησης των διαφόρων Σχεδίων Παροχής Κινήτρων, και πριν την υλοποίηση τους, το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως, όφειλε να είχε εκπονήσει (ΣΜΠΕ) την οποία στη συνέχεια θα έπρεπε να είχε υποβάλει προς μελέτη/αξιολόγηση στο Τμήμα Περιβάλλοντος, κάτι που δεν έπραξε μέχρι και σήμερα.

 

Με 4 διαφορετικές επιστολές, το Τμήμα Περιβάλλοντος του Υπουργείου Γεωργίας επισήμαινε την εν λόγω παράλειψη προς το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως, επομένως, κανένας από τους ιθύνοντες δεν μπορεί να ισχυριστεί άγνοια. Εάν όμως είχε εκπονηθεί ΣΜΠΕ σε σχέση με τα Σχέδια Παροχής Κινήτρων καθώς επίσης και Ολοκληρωμένος Πολεοδομικός Σχεδιασμός για την πόλη της Λεμεσού, τότε θα έπρεπε να εξεταστούν μεταξύ άλλων, ζητήματα όπως:

 

- Μελέτη Κυκλοφοριακών Επιπτώσεων για την ολοκληρωμένη αξιολόγηση της σημαντικής αύξησης του κυκλοφοριακού φόρτου, της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της ηχορύπανσης και των τεσσάρων πόλεων και όχι μόνο μερικώς και τμηματικά όπως γίνεται μέχρι σήμερα, δηλαδή μόνο στα πλαίσια εξέτασης της κάθε αίτησης που υποβάλλεται από την κάθε κατασκευάστρια εταιρεία ξεχωριστά. Συνεπώς, δεν υπάρχει σήμερα μια ολοκληρωμένη μελέτη.

 

- Μελέτη σχετικά με τις δημόσιες υποδομές υδροδότηση/αποχέτευση οι οποίες με τα σημερινά δεδομένα δεν μπορούν να υποστηρίξουν τα Ψηλά Κτήρια και συνεπώς θα χρειαστεί να γίνουν αναπροσαρμογές των υποδομών.

 

Ας σημειωθεί ότι, το οικονομικό κόστος για τις σχετικές αναπροσαρμογές οι οποίες θα είναι αναγκαίες να γίνουν συνολικά στο αποχετευτικό σύστημά καθώς και στις υποδομές για υδροδότηση της πόλης της Λεμεσού ώστε να υποστηριχτούν τα Ψηλά Κτήρια θα το πληρώσουμε στο τέλος εμείς, οι Δημότες της Λεμεσού, ενώ θα έπρεπε η κυβέρνηση να είχε φροντίσει να πληρωνόταν από τους «developers» οι οποίοι θα τσεπώσουν τα εκατομμύρια.

 

 

- Μελέτη που να συνεκτιμά τις θετικές και αρνητικές επιπτώσεις στην αλλαγή της φυσιογνωμίας και της αισθητικής εικόνας των περιοχών όπου προνοείται ότι θα ανεγείρονται τα Ψηλά Κτίρια τόσο από τα Σχέδια Παροχής Κινήτρων.

 

- Ειδικά σε σχέση με τις αναπτύξεις επί του παραλιακού μετώπου στη Λεμεσό, θα έπρεπε να είχε εκπονηθεί μελέτη σε σχέση με τις συνέπειες στην ποιότητα νερών και το θαλάσσιο περιβάλλον του κόλπου της Λεμεσού που μπορεί να προκύψουν από την ταυτόχρονη απόρριψη του υφάλμυρου νερού και λάσπης που προκύπτει από τις εκσκαφές για σκοπούς αποστράγγισης, πίσω στη θάλασσα, μέσω υπόγειων αγωγών, κατά την ανέγερση κατά τον ίδιο χρόνο, πολλών Ψηλών Κτηρίων κατά μήκος του παραλιακού μετώπου της πόλης. Σήμερα υπάρχουν κάποιες κατευθυντήριες οδηγίες, δεν υπάρχει όμως ολοκληρωμένη μελέτη.

 

- Ειδικά σε σχέση με τις αναπτύξεις επί του παραλιακού μετώπου της Λεμεσού, οι οποίες βρίσκονται σε απόσταση μόλις 40-50 μέτρων από τον αιγιαλό, δε λήφθηκε υπόψη το γεγονός ότι η περιοχή χωροθέτησης των Ψηλών Κτηρίων ενδέχεται να επιφέρει σοβαρούς κινδύνους στη διάβρωση της φυσικής ακτογραμμής και την υφαλμύρωση του υπόγειου υδροφορέα.

 

- Μελέτη σχετικά με το συνολικό αριθμό των Ψηλών Κτηρίων τα οποία μπορούν να ενταχθούν στο ήδη υπάρχον αστικό περιβάλλον των 4 πόλεων ώστε αυτά να επιφέρουν τις λιγότερο δυνητικά αρνητικές συνέπειες για τους κατοίκους.

 

- Μελέτη σχετικά με τον επηρεασμό των κοντινών κατοικιών από τη σκίαση των πολυώροφων πύργων κατά τη λειτουργία τους ο οποίος θεωρείται δεδομένος.

 

- Μελέτη ειδικά για τη Λεμεσό όπου παρατηρείται το μεγαλύτερο ενδιαφέρον κατά πόσο τα Ψηλά Κτήρια στοχεύουν στη βιώσιμη ανάπτυξη, δηλαδή την ανάπτυξη με όρους όπου λαμβάνονται υπόψη οι επιπτώσεις και στους μελλοντικούς κατοίκους της Λεμεσού, όταν από τα δεδομένα που έχουμε μέχρι σήμερα προκύπτει ότι τα περισσότερα διαμερίσματα των Ψηλών Κτηρίων δεν θα κατοικούνται, θα παραμένουν άδεια, παράμετρος η οποία δεν έχει συνεκτιμηθεί σε μια μελέτη μέχρι σήμερα. Υπάρχει το αρνητικό παράδειγμα των άδειων Πύργων στο Λονδίνο, στη Γερμανία, στη Σκοτία. Στην αντίθετη περίπτωση, εάν τελικά κατοικηθούν τα Ψηλά Κτήρια δεν υπάρχει ολοκληρωμένη μελέτη για το πώς θα αντιμετωπιστεί η μεγάλη κυκλοφοριακή συμφόρηση και ρύπανση που θα προκληθεί από το σύνολό των Ψηλών Κτηρίων τα οποία τοποθετούνται στην πόλη.

 

Στο σημείο αυτό, οποιοσδήποτε πολίτης και ιδιαίτερα οι Λεμεσιανοί αντιλαμβάνονται ότι η παράλειψη εκπόνησης Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων δεν συνιστά απλά μια παράβαση του Κοινοτικού Κεκτημένου αλλά σε συνάρτηση με την έλλειψη ενός Ολοκληρωμένου Πολεοδομικού Σχεδιασμού για την πόλη της Λεμεσού, απουσιάζει η ασπίδα προστασίας των καλώς νοουμένων συμφερόντων των κατοίκων της Λεμεσού, καθότι σοβαρά ζητήματα δεν μελετήθηκαν προτού να αρχίσουν να μοιράζονται οι άδειες.

 

Στον αντίλογο, ίσως ακούσετε από τους τεχνοκράτες του Τμήματος Πολεοδομίας να λένε ότι έγινε μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων για κάθε ανάπτυξη ξεχωριστά (ΠΜΠΕ) και άρα δεν ήταν αναγκαία η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ). Όμως η κάθε περιβαλλοντική μελέτη για το έργο της κάθε κατασκευάστριας εταιρείας εκπονήθηκε από ιδιωτική εταιρεία έναντι χρηματικού ανταλλάγματος το οποίο πλήρωσε ο «developer» της ανάπτυξης, οπότε υπάρχουν αμφιβολίες ως προς τα δεδομένα που εμπεριέχει η μελέτη.

 

Σε κάθε περίπτωση, η περιβαλλοντική μελέτη που μέχρι σήμερα παρουσιάζεται στις αρμόδιες αρχές κατά το στάδιο εξέτασης αίτησης για έκδοση πολεοδομικής άδειας αφορά μόνο το συγκεκριμένο έργο και δεν αντιμετωπίζει τις σχετικές συνέπειες που θα προκύψουν στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον από το συνολικό αριθμό των Ψηλών Κτηρίων που θα ανεγερθούν στη Λεμεσό.

 

Επιπρόσθετα, ο τρόπος που πρέπει να αντιμετωπίζεται ο πολεοδομικός και χωροταξικός σχεδιασμός μιας πόλης είναι στο σύνολο της. Εάν για παράδειγμα υπάρχουν κίνδυνοι που πρέπει να μελετηθούν αναφορικά με την ποιότητα των υπόγειων υδάτων τα οποία ενδέχεται να επηρεαστούν από τις εκσκαφές των Πύργων, που φθάνουν μέχρι και 15 μέτρα κάτω από τη θάλασσα, ή οι ενδεχόμενοι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι για τη θάλασσα της Λεμεσού, αυτοί δεν μπορούν να μελετηθούν κατακερματισμένα, δηλαδή στα πλαίσια των εργασιών του κάθε Πύργου ξεχωριστά όπως γίνεται μέχρι σήμερα, αλλά θα πρέπει να μελετηθούν σωρευτικά, για παράδειγμά σε σχέση με όλους τους Πύργους που πρόκειται να κτιστούν στο παραλιακό μέτωπο της Λεμεσού ώστε να υπάρχει ολοκληρωμένη εικόνα των πιθανών κινδύνων.

 

Σε συνέντευξη του υπουργού Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος Κώστα Καδή, ημερομηνίας 27/07/2008, ο αρμόδιος υπουργός ανέφερε ότι οι μέχρι πρόσφατες αιτήσεις για ανέγερση ψηλού κτηρίου ήταν σποραδικές και ότι την τελευταία περίοδο παρατηρείται αυτή η τάση. Συνεπώς, ισχυρίστηκε ο υπουργός ότι τώρα προέκυψε η ανάγκη εκπόνησης Στρατηγική Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων στην οποία και θα προχωρήσει η χώρα.

 

Πως όμως είναι δυνατόν να θεωρούνται από το κράτος «σποραδικές» οι 23 εκδοθείσες άδειες για Ψηλά Κτήρια ή ως αμελητέος αριθμός όταν στην πραγματικότητα οι ήδη εκδοθείσες άδειες, αλλάξουν τη φυσιογνωμία της πόλης της Λεμεσού;

 

Η θέση της κυβέρνησης δια μέσου του αρμόδιου υπουργού θα μπορούσε να ερμηνευθεί και ως εξής: τώρα, που ήδη έχουν εκδοθεί 23 άδειες μόνο στη Λεμεσό για Ψηλά Κτήρια και άρα φίλους «developers» τους ικανοποιήσαμε και εδώ να σημειωθεί η σιωπηλή συνενοχή και συμμετοχή των πλείστων κομμάτων που δεν αντιμετώπισαν το ζήτημα των Ψηλών Κτηρίων με τη σοβαρότητα που έπρεπε, τώρα ας προχωρήσουμε στην κοινοτική μας υποχρέωση για εκπόνηση Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Διότι, εάν οι προθέσεις του υπουργού ήταν ειλικρινείς, τότε θα έδιδε «εδώ και τώρα» εντολή για παύση της εξέτασης των εκκρεμούντων αιτήσεων για Ψηλά Κτήρια έως ότου το κράτος μας εκπονήσει Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Η δε κοινοτική υποχρέωση του κράτους μας, δεν προέκυψε «σήμερα» όπως προσπάθησε να το παρουσιάσει ο υπουργός στη εν λόγω συνέντευξή αλλά εκκρεμεί από το χρόνο εκπόνησης των Σχεδίων Παροχής Κινήτρων, δηλαδή από το 2013 και έπειτα.

 

 

Read 4424 times

ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ (ΘΕΣΕΙΣ - ΑΠΟΨΕΙΣ)

Η διαδικασία των γεωτρήσεων

Η διαδικασία των γεωτρήσεων

Δρα Αντώνη Στ. Στυλιανού Με αφορμή την έναρξη της διερευνητικής γεώτρησης από την κοινοπραξία ExxonMobil – Qatar Petroleum στο...

Πώς, πότε και γιατί στη Λεμεσό είχαμε Λατίνο Επίσκοπο

Πώς, πότε και γιατί στη Λεμεσό είχαμε Λατίνο Επίσκοπο

Το σχίσμα που επήλθε το 1054 μεταξύ της Ανατολικής και Δυτικής Εκκλησίας επέφερε και ψυχρότητα στις σχέσεις της Παπικής Εκκλησίας...

O "Πορθητής" της Τουρκίας

O "Πορθητής" της Τουρκίας

Η δραστηριοποίηση του πλοίου - γεωτρύπανου στην νοτιοανατολική Μεσόγειο βρίσκεται προ των πυλών και η διαδικασία για την πρώτη του...